Adwokat w Tarnowie czy radca prawny – do którego z tych profesjonalnych pełnomocników zwrócić się ze swoją sprawą? Choć są to dwa odrębne zawody prawnicze, zakres ich uprawnień jest obecnie na tyle zbliżony, że w większości spraw istotniejsze od samego tytułu zawodowego okazują się doświadczenie w określonej dziedzinie prawa, sposób prowadzenia sprawy oraz właściwa ocena sytuacji klienta.
W praktyce osoba poszukująca adwokata w Tarnowie może więc rozważyć również skorzystanie z pomocy radcy prawnego. Radca prawny może udzielać porad prawnych, przygotowywać pisma i umowy, prowadzić negocjacje oraz reprezentować klientów przed sądami i urzędami, jak również występować jako obrońca w sprawach karnych.
Czym zatem różni się adwokat od radcy prawnego i czym warto kierować się przy wyborze pełnomocnika?
Adwokat a radca prawny – dwa odrębne zawody prawnicze
Adwokat i radca prawny wykonują w Polsce dwa odrębne zawody zaufania publicznego.
Adwokaci należą do samorządu adwokackiego, natomiast radcowie prawni do samorządu radców prawnych. Wykonywanie obu zawodów wymaga uzyskania odpowiednich kwalifikacji zawodowych i wpisu na właściwą listę.
Różnice pomiędzy tymi zawodami mają w dużej mierze podłoże historyczne. Radcowie prawni przez wiele lat byli kojarzeni przede wszystkim z obsługą przedsiębiorstw i innych podmiotów gospodarczych, podczas gdy adwokaci częściej reprezentowali osoby fizyczne przed sądami.
Obecnie ten podział nie odpowiada już rzeczywistemu zakresowi wykonywania obu zawodów.
Radcowie prawni prowadzą sprawy osób fizycznych, występują przed sądami powszechnymi, administracyjnymi i Sądem Najwyższym, prowadzą sprawy cywilne, rodzinne, spadkowe, pracownicze czy gospodarcze, a także – po spełnieniu wymogów ustawowych – mogą pełnić funkcję obrońcy w postępowaniu karnym.
Z punktu widzenia osoby potrzebującej pomocy prawnej znacznie ważniejsze staje się zatem pytanie nie o sam tytuł zawodowy, ale o to, czy wybrany prawnik zajmuje się określonym rodzajem spraw i czy będzie w stanie właściwie ją poprowadzić.
Jakiej pomocy może udzielić radca prawny?
Zgodnie z ustawą o radcach prawnych wykonywanie zawodu radcy prawnego polega na świadczeniu pomocy prawnej.
Może ona obejmować w szczególności:
- udzielanie porad i konsultacji prawnych,
- analizowanie dokumentów i sytuacji prawnej klienta,
- sporządzanie opinii prawnych,
- przygotowywanie pozwów, wniosków, apelacji i innych pism,
- sporządzanie i analizowanie umów,
- prowadzenie negocjacji,
- reprezentowanie klientów przed sądami,
- występowanie przed organami administracji i innymi instytucjami,
- prowadzenie spraw przedsiębiorców,
- występowanie w charakterze obrońcy w sprawach karnych.
W praktyce oznacza to, że radca prawny może prowadzić zdecydowaną większość spraw, z którymi klienci zwracają się do kancelarii prawnej.
Dotyczy to między innymi spraw rodzinnych i rozwodowych, spraw spadkowych, odszkodowań, sporów dotyczących nieruchomości, prawa pracy, spraw gospodarczych czy bieżącej obsługi prawnej przedsiębiorców.
Czy radca prawny może reprezentować klienta przed sądem?
Tak. Jedną z podstawowych form wykonywania zawodu radcy prawnego jest reprezentowanie klientów przed sądami, tak samo jak adwokatów.
Radca prawny może występować jako pełnomocnik strony między innymi w postępowaniu cywilnym, rodzinnym, gospodarczym, pracowniczym czy administracyjnym.
Może również przygotować sprawę jeszcze przed skierowaniem jej do sądu – ocenić dostępne dowody, określić możliwe roszczenia, przygotować wezwanie do drugiej strony, podjąć negocjacje albo wskazać, jakie dokumenty należy zgromadzić przed rozpoczęciem postępowania.
Ma to istotne znaczenie, ponieważ prowadzenie sprawy nie rozpoczyna się dopiero na sali rozpraw. W wielu przypadkach o jej późniejszym przebiegu decydują czynności podjęte wcześniej: prawidłowe sformułowanie żądań, zabezpieczenie dowodów czy ocena ryzyka procesowego.
Nie każda sprawa powinna również od razu trafiać do sądu. Czasami bardziej racjonalne jest podjęcie próby porozumienia, skierowanie odpowiednio przygotowanego wezwania albo wyjaśnienie sytuacji prawnej jeszcze przed powstaniem pełnego sporu.
Ze względu na powyższe należy stwierdzić, iż uprawnienia radców prawnych są takie sam jak adwokatów.
Czy radca prawny może być obrońcą w sprawie karnej?
Tak. Obecne przepisy umożliwiają radcy prawnemu również występowanie w charakterze obrońcy w sprawach karnych i karnych skarbowych.
W tym zakresie istnieje jednak szczególne ograniczenie dotyczące radców prawnych pozostających w stosunku pracy. Co do zasady pomoc prawna polegająca na występowaniu w charakterze obrońcy może być świadczona przez radcę prawnego, który nie pozostaje w stosunku pracy, z wyjątkiem przypadków przewidzianych w ustawie.
Nie jest zatem aktualne przekonanie, że obrońcą w sprawie karnej zawsze może być wyłącznie adwokat.
W konkretnej sprawie istotniejsze będzie to, czy wybrany prawnik jest uprawniony do występowania jako obrońca oraz czy zajmuje się prawem karnym i posiada doświadczenie odpowiednie do charakteru prowadzonego postępowania.

Czy rodzaj sprawy powinien decydować o wyborze prawnika?
W znacznie większym stopniu niż sam tytuł zawodowy.
Prawo obejmuje wiele wyspecjalizowanych dziedzin, a poszczególne postępowania mogą wymagać zupełnie innego przygotowania.
Sprawa rozwodowa może wymagać przeprowadzenia dowodów dotyczących relacji rodzinnych, sytuacji dzieci czy majątku małżonków. W sprawie spadkowej znaczenie mogą mieć testamenty, darowizny dokonane wiele lat wcześniej, dokumentacja dotycząca majątku czy rozliczenia pomiędzy spadkobiercami. W sporze dotyczącym nieruchomości istotne mogą okazać się księgi wieczyste, mapy, dokumentacja geodezyjna, decyzje administracyjne czy opinie biegłych.
Podobnie sprawa o odszkodowanie wymaga nie tylko znajomości przepisów dotyczących odpowiedzialności, lecz często również odpowiedniego udokumentowania szkody, związku przyczynowego oraz wysokości dochodzonych roszczeń.
Dlatego wybierając adwokata lub radcę prawnego w Tarnowie, warto przede wszystkim sprawdzić, czy dany prawnik rzeczywiście zajmuje się problematyką, której dotyczy konkretna sprawa.
Jak wybrać dobrego adwokata lub radcę prawnego w Tarnowie?
Nie istnieje jedno kryterium pozwalające stwierdzić, który prawnik będzie odpowiedni dla każdego klienta i każdego rodzaju sprawy.
Dobry adwokat w Tarnowie oraz radca prawny powinien przede wszystkim właściwie ocenić problem klienta, również wtedy, gdy ocena ta nie prowadzi do natychmiastowego skierowania sprawy do sądu.
Przed powierzeniem sprawy warto zwrócić uwagę na kilka kwestii.
Zakres prowadzonych spraw
Pierwszym krokiem powinno być ustalenie, czy prawnik zajmuje się określoną dziedziną prawa.
Sam fakt posiadania uprawnień zawodowych nie oznacza, że każdy adwokat lub radca prawny na co dzień prowadzi wszystkie rodzaje postępowań. Zakres prawa jest zbyt szeroki, aby doświadczenie w jednej dziedzinie automatycznie oznaczało doświadczenie w każdej innej.
Sposób analizy problemu
Rzetelna analiza sprawy nie powinna ograniczać się do wskazania rozwiązania korzystnego dla klienta.
Istotne jest również przedstawienie możliwych trudności, dostępnych dowodów, ryzyka procesowego, przewidywanych kosztów oraz alternatywnych sposobów rozwiązania problemu.
W wielu przypadkach dopiero zestawienie potencjalnej korzyści z kosztami i ryzykiem pozwala ocenić, czy prowadzenie postępowania rzeczywiście jest zasadne.
Jasne przedstawienie możliwych rozwiązań
Klient powinien wiedzieć, jakie ma możliwości i jakie mogą być konsekwencje wyboru każdej z nich.
Nie każda sprawa ma jedno oczywiste rozwiązanie. Możliwe może być skierowanie pozwu, podjęcie negocjacji, zawarcie ugody, wystąpienie do określonego organu albo zgromadzenie dodatkowych dowodów przed rozpoczęciem dalszych działań.
Rolą prawnika jest nie tylko wskazanie przepisów, lecz również przełożenie ich na konkretną sytuację klienta i przedstawienie możliwego sposobu postępowania w zrozumiały sposób.
Zasady wynagrodzenia i zakres zlecenia
Przed rozpoczęciem współpracy warto ustalić, czego dokładnie dotyczy powierzenie sprawy oraz jakie czynności obejmuje uzgodnione wynagrodzenie.
Inaczej może wyglądać rozliczenie jednorazowej porady prawnej, inaczej przygotowania pisma, a jeszcze inaczej prowadzenia całego postępowania sądowego.
Jasne określenie zakresu zlecenia pozwala obu stronom od początku wiedzieć, jakie czynności będą podejmowane i na jakich zasadach.
Kontakt z pełnomocnikiem
Sprawy sądowe mogą trwać wiele miesięcy, a niekiedy znacznie dłużej. Dlatego znaczenie ma również sposób komunikacji z pełnomocnikiem.
Klient powinien mieć możliwość uzyskania informacji o istotnych czynnościach podejmowanych w sprawie i rozumieć znaczenie otrzymywanych z sądu pism czy wydawanych rozstrzygnięć.
W szczególności w sprawach wymagających podejmowania ważnych decyzji procesowych sprawna komunikacja pomiędzy klientem a pełnomocnikiem może mieć bezpośredni wpływ na sposób prowadzenia postępowania.
Czy opinie o prawniku powinny decydować o jego wyborze?
Opinie innych klientów mogą być jednym z elementów branych pod uwagę przy wyborze kancelarii, szczególnie jeżeli ktoś wcześniej nie korzystał z profesjonalnej pomocy prawnej.
Nie powinny być jednak jedynym kryterium.
Każda sprawa ma własny stan faktyczny, materiał dowodowy oraz uwarunkowania prawne. Rezultat uzyskany w jednej sprawie nie oznacza, że możliwe będzie osiągnięcie identycznego wyniku w innej.
Znacznie więcej informacji może przynieść pierwsza konsultacja, podczas której możliwe jest przedstawienie problemu, dokumentów i oczekiwań, a następnie uzyskanie wstępnej oceny dostępnych rozwiązań.

Jak przygotować się do pierwszej rozmowy z prawnikiem?
Im więcej istotnych informacji prawnik otrzyma na początku, tym łatwiej będzie mu właściwie ocenić sytuację.
Na konsultację warto zabrać przede wszystkim dokumenty związane ze sprawą. W zależności od jej charakteru mogą to być umowy, pisma sądowe, decyzje administracyjne, korespondencja z drugą stroną, dokumentacja medyczna, akty notarialne, dokumenty dotyczące nieruchomości czy wcześniejsze wezwania do zapłaty.
Dobrze jest również wcześniej uporządkować najważniejsze wydarzenia chronologicznie.
Szczególne znaczenie mogą mieć terminy. W wielu sprawach przepisy przewidują określony czas na podjęcie czynności, wniesienie środka odwoławczego czy dochodzenie roszczenia. Dlatego nie warto odkładać konsultacji do ostatniej chwili, zwłaszcza po otrzymaniu pisma z sądu lub urzędu.
Adwokat w Tarnowie czy radca prawny – kogo ostatecznie wybrać?
Dla większości klientów wybór pomiędzy adwokatem a radcą prawnym nie powinien sprowadzać się wyłącznie do nazwy zawodu.
We wszystkich spotykanych sprawach zarówno adwokat, jak i radca prawny posiadają uprawnienia pozwalające na udzielenie pomocy i reprezentowanie klienta.
Znacznie większe znaczenie może mieć to:
- czy prawnik zajmuje się określonym rodzajem spraw,
- w jaki sposób ocenia przedstawioną sytuację,
- czy przedstawia również ryzyka związane z planowanymi działaniami,
- czy zasady współpracy i wynagrodzenia są jasne,
- oraz czy klient ma zaufanie do osoby, której powierza prowadzenie swojej sprawy.
Dlatego osoba poszukująca adwokata w Tarnowie nie musi ograniczać wyboru wyłącznie do kancelarii adwokackich. Odpowiednią pomoc może świadczyć również radca prawny, z którym warto się skontaktować w razie wszelkich problemów prawnych.
Autor:
radca prawny Maciej Żołądź
Radca prawny z Tarnowa. Specjalizuje się w prawie cywilnym, w szczególności w sprawach dotyczących odszkodowań i zadośćuczynień oraz prawa spadkowego. Zajmuje się również sprawami z zakresu prawa rodzinnego i karnego, obsługą prawną przedsiębiorców, a także zagadnieniami związanymi z księgami wieczystymi i nieruchomościami.
Publikowane artykuły mają charakter edukacyjny oraz informacyjny i opierają się na praktycznym podejściu do realnych problemów prawnych.
